Postulleg trúarjátning
Hvar er að finna hin helstu trúaratriði?
Hin helstu trúaratriði er að finna í postullegri trúarjátningu. Hún er kölluð postulleg af því að hún er komin frá postulunum. Henni er skipt í 12 trúaratriði.
Fyrsta trúaratriði
“Ég trúi á Guð Föður almáttugan, skapara himins og jarðar”
A. Um Guð og eiginleika hans
1. Hvað er Guð?
Guð er alfullkominn andi, Drottinn himins og jarðar og frá honum kemur allt gott.
2. Hvers vegna segjum vér að Guð sé andi?
Vér segjum að Guð sé andi, af því að hann hefur skynsemi og frjálsan vilja, en engan líkama. Þegar heilög ritning talar um augu Guðs, eyru, hendur o.s.frv. þá eru það líkingarorð, notuð til þess að vér skiljum betur eiginleika hans.
3. Hvers vegna segjum við að Guð sé allfullkominn?
Vér segjum að Guð sé allfullkominn af því að hann hefur alla góða eiginleika á fullkomnasta stigi.
Guð er eilífur og óumbreytanlegur, alstaðar nálægur og alskyggn, alvitur og almáttugur; hann er heilagur og réttlátur, algóður og óendanlega miskunnsamur, sannorður og trúr.
4. Hvers vegna segjum vér að Guð sé eilífur?
Vér segjum að Guð sé eilífur af því að hann hefur ávallt verið til og mun ávallt vera til. “Áður en fjöllin fæddust og jörðin og heimurinn urðu til, frá eilífð til eilífðar er þú, Guð” (Sálm 89,2)
5. Hvers vegna segjum vér að Guð sé óumbreytanlegur?
Vér segjum að Guð sé óumbreytanlegur af því að hann hefur ávallt verið hinn sami, án þess nokkurn tíma að breyta sér eða ákvörðunum sínum. “Hjá Guði er hvorki umbreyting né umbreytingarskuggi” (Jak 1,17)
6. Hvers vegna segjum vér að Guðs sé alstæðar nálægur?
Vér segjum að Guð sé alstaðar nálægur af því að hann er alstaðar á himni og jörðu og hvar sem er.
Páll postuli segir: “Guð er eigi langt frá hverjum og einum af oss, því að í honum lifum, hrærumst og erum vér” (Post. 17,27-28).
Látum oss taka undir með Davíð konungi og spámanni: “Þótt ég ætti að ganga um skuggadal dauðans, skyldi ég samt enga ógæfu hræðast, því þú (Drottinn minn) er með mér” (Sálm 22,4)
7. Hvers vegna segjum vér að Guð sé alskyggn?
Vér segjum að Guð sé alskyggn af því að hann sér og veit allt, bæði það, sem liðið er, það sem er, og það sem mun verða, jafnvel vorar leyndustu hugrenningar.
Guð hefur látið spámenn sína tilkynna marga viðburði, jafnvel mörgum hundruðum ára áður en þeir gjörðust; Kristur sagði fyrir um svik Júdasar, afneitun Péturs, eyðileggingu Jerúsalemsborgar o.m.fl. “Augu Guðs eru miklu skærari en sólin og sjá allt sem mennirnir gjöra” (Sír 23,28).
8. Hvers vegna segjum vér að Guð sé alvitur?
Vér segjum að Guð sé alvitur af því að hann kann að haga öllu sem best svo að heilagar fyrirætlanir hans komi fram.
Fyrir alvitra handleiðslu Guðs var Móse bjargað, Jósef komst til virðinga og Amoni var steypt. “Hversu mikil eru verk þín, Drottinn, þú gjörðir allt með speki” (Sálm 103,24). Þegar oss virðist stundum að einhverju sé ekki vel fyrir komið hjá Drottni þá stafar það af því að vér erum svo skammsýnir, Guð sér lengra. “Fel Drottni vegu þjóna og treyst honum hann mun vel fyrir sjá” (Sálm 36,5)
9. Hvers vegna segjum vér að Guð sé almáttugur?
Vér segjum að Guð sé almáttugur af því að hann getur gert allt sem hann vill. Guð hefur sýnt almætti sitt, t.d. með sköpunarverkinu, með kraftaverkunum í Egyptalandi og á eyðimörkinni. “Guði er enginn hlutur um megn” (Lúk 1,37). “Ef Guð er með oss, hver er þá á móti oss?” (Róm 8,31)
10. Hvers vegna segjum vér að Guð sé heilagur?
Vér segjum að Guð sé heilagur af því að hann elskar allt gott en hatar allt illt. “Heilagur, heilagur, heilagur er Drottinn, Guð hersveitanna” (Jes 6,3). Þetta heyrði Jesaja spámaður englana syngja í himninum.
Vér eigum einnig að vera heilagir því Guð hefur sjálfur sagt: “Þér skuluð vera heilagir því að ég Drottinn Guð yðar er heilagur” (III Mós 19,2)
Vér sjáum það á boðorðunum sem Guð gaf á Sínaífjalli að hann elskar allt gott en hatar allt illt.
11. Hvers vegna segjum við að Guð sé réttlátur?
Vér segjum að Guð sé réttlátur af því að hann að verðleikum launar hið góða en hegnir hinu illa. Hinu seka mannkyni var útrýmt af jörðunni með syndaflóðinu en Nóa bjargað; Sódóma og Gómorra voru eyddar með eldi frá himnum en Lot var hlíft. Páll postuli segir: “Guð mun gjalda sérhverjum eftir verkum hans” (Róm 2,6).
Hið fullkomna endurgjald á sér fyrst stað i öðru lífi. Það kennir Frelsarinn oss í dæmisögunni um ríka ofátsmanninn og fátæklinginn Lazarus; en þó er að svo að í þessu lífi getur enginn óguðlegur verið verulega sæll og enginn réttlátur verulega vansæll.
Vilji einhver neyða oss með hótunum til þess að gera það sem illt er, skulum vér minnast orða Frelsara vors: “Hræðist eigi þá sem líkamann deyða en geta eigi deytt sálina; en hræðist heldur þann er mátt hefur til að steypa bæði sál og líkama í helvíti” (Matth 10,28).
12. Hvers vegna segjum vér að Guð sé algóður?
Vér segjum að Guð sé algóður af því að hann vill öllum skepnum sínum allt hið besta og veitir þeim óteljandi velgjörðir. “Sérhver góð gjöf og sérhver fullkominn gjöf er ofan að” (Jak 1,17). “Svo elskaði Guð heiminn að hann gaf Son sinn eingetinn (fyrir hann)” (Jóh 3,16). “Lofið Drottin því að hann er góður” (Sálm 106,1). “Látum oss elska Guð því að hann elskaði oss að fyrra bragði” (I Jóh 4,19).
13. Hvers vegna segjum vér að Guð sé miskunnsamur?
Vér segjum að Guð sé miskunnsamur af því að hann er fús á að fyrirgefa hverjum syndara sem iðrast af hjarta. “Svo sannarlega sem ég lifi segir Drottinn Guð, hef ég ekki þóknun á dauða hins óguðlega heldur að hinn óguðlegi hverfi frá breytni sinni og haldi lífi” (Esek 33,11). Þess vegna sendi Guð Jónas spámann til óguðlegra íbúa Níníveborgar til þess að prédika fyrir þeim iðrun.
Þú mátt heldur aldrei örvænta þó að þú hafir drýgt margar og miklar syndir seg þú heldur eins og týndi sonurinn: “Ég vil taka mig upp og fara til föður míns”. (Lúk 15,18).
Þegar Guð af mildi sinni frestar hegningunni, til þess að gefa syndaranum, tækifæri til að bæta ráð sitt er sú gæska kölluð þolinmæði eða langlundargeð. En gæt þess að misbrúka eigi langlundargeð Drottins Guðs þíns svo að reiði hans komi eigi óvörum yfir þig. Minnstu syndaflóðsins og eyðileggingar Jerúsalemsborgar.
14. Hvers vegna segjum vér að Guð sé trúr?
Vér segjum að Guð sé trúr af því að hann efnir loforð sín og framkvæmir hótanir sínar. Guð hótaði fyrstu foreldrum vorum dauða og síðan hét hann þeim Endurlausnar og hann efndi orð sín í bæði skiptin. Jesús segir: “Himinn og jörð munu líða undir lok en orð mín munu alls eigi undir lok líða” (Matth 24,35)
15. Hvernig hefur Guð látið menn vita að hann væri til?
Guð hefur látið menn vita, að hann væri til: með hinum sýnilega heimi; með rödd samviskunnar; en einkum og sérílagi með yfirnáttúrlegri opinberun.
a) með hinum sýnilega heimi. Hús getur ekki byggt sig sjálft. Miklu síður getur hin mikla alheimsbygging með sínum dásamlega útbúnaði hafa orðið til af sjálfur sér. Alvitur og almáttugur skapari hlýtur að hafa gjört hana. Þess vegna kemst heilög ritning svo að orði: “Himnarnir segja frá Guðs dýrð og festingin kunngjörir verkin handa hans” (Sálm 18,2). “En spyr þú skepnurnar og þær munu kenna þér, fugla loftsins og þeir munu fræða þig eða jörðina og hún mun svara þér og fiskar hafsins munu segja þér það: Hver þekti ekki á öllu þessu að hönd Drottins hefur gjört þetta” (Job 12,7). “Heimskinginn segir í hjarta sínu: “Engin Guð er til”. (Sálm 13,1)
b) með rödd samviskunnar. Í hverri mannssál er rödd sem segir oss hvað gott sé og hvað illt. Ef vér gjörum eitthvað gott hrósar hún oss en ef vér höfumst eitthvað illt að ávítar hún oss. Þessa rödd nefnum vér samvisku. Vér höfum eigi gefið oss samviskuna sjálfir og getum heldur eigi látið hana hætta að segja oss til þó vér vildum að minnsta kosti ekki að fullu og öllu. Hvaðan kemur hún? Hún kemur frá Guði sem hefir ritað lögmál sitt í hjörtu vor manna. Þess vegna segir hl. Páll postuli um heiðingjana: “Þeir sýna að verk lögmálsins er ritað í hjörtum þeirra með því að samviska þeirra ber vitni” (Róm 2,15).
c) með yfirnáttúrlegri opinberun. Í opinberuninni fáum vér fullkomna þekkingu á Guði þess vegna segir hl. Jóhannes guðspjallamaður: “Enginn hefur nokkurn tíma séð Guð. Sonurinn eingetni sem er í skauti Föðurins hefur lýst honum”. (Jóh 1,18). Guð hefur staðfest opinberunina með óteljandi kraftaverkum.
Lífsregla: “Hafðu Guð alla daga fyrir augum þér, forðast þú að vera nokkurn tíma samþykkur nokkurri synd” (Tob 4,6). “Elskaðu Guð og gefðu honum hjarta þitt. Hann vill eiga það til þess að veita því eilífa sælu. Þess vegna segir hann: “Son minn gef mér hjarta þitt” (Orðskv. 23,26)