Um trúna
Um trúna yfirleitt
1. Hverju eigum vér að trúa?
Vér eigum að trúa öllu, sem Guð hefur sagt oss. Að trúa er það, að telja að eitthvað sé satt, af því að Guð hefur sagt það. “Guð talaði fyrrum oftsinnis og með mörgu móti til feðranna fyrir munn spámannanna. En nú í lok þessara daga hefur hann til vor talað í syni sínum, sem hann setti erfingja allra hluta. Fyrir hann hefur hann líka heimana gjört”. (Hebr. 1,1-2). Í stað þess að segja: “Allt sem Guð hefur sagt oss” getum vér einnig sagt: “Opinberun Guðs”.
2. Hvernig á trú vor á opinberum Guðs að vera?
Trú vor á opinberun Guðs á að vera svo ákveðin og óbifanleg, að oss detti aldrei í hug að efast.
3. Hvers vegna á trú vor á opinberun Guðs að vera ákveðin og óbifanleg?
Trú vor á opinberun Guðs á að vera ákveðin og óbifanleg, af því að Guði getur ekki yfirsést og hann segir ekki ósatt. “Guð getur ómögulega farið með lygi” (Heb. 6,18). Af sömu ástæðu verðum vér að trúa öllum trúarlærdómunum, af því að Guð hefur opinberað oss þá, enda þótt þeir séu skilningi vorum ofvaxnir. Þetta gerði hl. Pétur postuli þegar Kristur hét alhelgu altarissakramenti (Jóh. 6, 69-70) “Þá sagði Jesús við þá tólf: "Ætlið þér að fara líka?" Símon Pétur svaraði honum: "Herra, til hvers ættum vér að fara? Þú hefur orð eilífs lífs, og vér trúum og vitum, að þú ert hinn heilagi Guðs." Jesús svaraði þeim: "Hef ég eigi sjálfur útvalið yður tólf? Þó er einn yðar djöfull."”
4.Hver kenni oss það, sem Guð hefur opinberað?
Kaþólsk kirkja kennir oss það, sem Guð hefur opinberað. Yfirmenn kirkjunnar, páfinn og biskuparnir eru eftirkomendur postulanna, sem Kristur sagði við. “Farið og kennið öllum þjóðum” (Matth 28,19) og þeir kenna oss lærdóma kirkjunnar.
5. Hvaðan hefur kaþólska kirkjan opinberanir Guðs?
Kaþólska kirkjan hefur opinberanir Guðs úr heilagri ritningu og munnmælunum. Heilög ritning er einnig nefnd biblían og munnmælin eru einnig kölluð “erfikenningin”.
6. Hverjir hafa skrifað heilaga ritningu?
Heilög ritning er skrifuð af mönnum, sem Heilagur Andi sagði hvað þeir skyldu skrifa. Heilög ritning er 72 bækur. Frá aðalefni hennar er sagt í Biblíusögunum. Vegna þess að allt það sem stendur í heilagri ritningu er innblásið af Heilögum Anda, er biblían einnig kölluð Guðs ritaða orð. Vér eigum að bera mikla lotningu fyrir heilagri ritningu. Það má heita svo að hún sé bréf frá Guði til vor, barna hans.
7. Hvernig er heilagri ritningu skipt?
Heilagri ritningu er skipt í gamla og nýja testamentið.
8. Frá hverju er sagt í gamla testamentinu?
Í gamla testamentinu er sagt frá því sem Guð lét ættfeðurna og spámennina tilkynna. Í gamla testamentinu eru þessar bækur:
a) 21 bók sögulegs efnis: 5 bækur Móse, Jósúabók, Dómarabókin, Rútarbók, 4 bækur konunganna, 2 Kronikubækur eða Paralipomenon, Esdrabók, Nehemíabók, Tobíasarbók, Júdítarbók, Esterarbók, og 2 bækur Makkabeanna.
b) 7 kenslubækur sem sé: Jobsbók, Sálmarnir, Orðskviðir Salómons, Prédikarinn eða Ecclesiastes, Ljóðaljóðin, Spekinnar bók, og Síraksbók eða Ecclesiasticus.
c) 17 spádómsbækur: þar eru 4 stærri spámennirnir: Jesaia, Jeremía með Baruk, Esekíel og Daníel, ennfremur Hosea, Jóel, Amos, Óbadía, Jónas, Mika, Nahúm, Habakúk, Zefanía, Haggaí, Sakaría og Malakía.
9. Frá hverju er sagt í nýja testamentinu?
Í nýja testamentinu er sagt frá því, sem Guð gefur látið Jesúm Krist og postulana birta oss. Í nýja testamentinu er þessar bækur:
a) 5 bækur sögulegs efnis: Guðspjöllin 4 (eftir Mattheus, Markús, Lúkas og Jóhannes) og postulasagan sem hl. Lúkas ritaði.
b) 21 kennslubók sem sé: 14 bréf hl. Páls postula: 1 til Rómverja, 2 til Korintumanna, 1 til Galatamanna, 1 til Efesusmanna, 1 til Filippímanna, 1 til Kólossamanna, 2 til Þessalóníkumanna, 2 til Tímóteusar, 1 til Títusar, 1 til Filemons og 1 til Hebrea; þá eru 7 bréf frá öðrum postulum: 1 frá hl. Jakobi, 2 frá hl. Pétri, 3 frá hl. Jóhannesi og 1 frá hl. Júdasi Taddeusi.
c) 1 spádómsbók sem sé: Opinberun hl. Jóhannesar guðspjallamanns.
Öllum er heimilt að lesa heilaga ritningu, en þýðingar þær, sem notaðar eru, eiga að vera með skýringum og hvorttveggja löggilt af kirkjunni.
10. Hvað er erfikenningin?
Erfikenningin er það af trúarbrögðunum sem ekki var skrifað, en postularnir kenndu munnlega og barst svo mann frá manni innan kirkjunnar.
Erfikenningin er einnig nefnd Guðs óskrifaða orð, og er hún komin frá Guði eins og heilög ritning; því var það, að hl. Páll postuli áminnti samtíðamenn sína á þessa leið: “Bræður, standið því stöðugir og haldið fast við þá lærdóma, er yður hafa verið kenndir, hvort sem það er munnlega eða með bréfi frá oss”. ( 2 Þess 2,15)
Ekki getum vér lært allt það, sem vér eigum að trúa og gera af heilagri ritningu einni saman, vegna þess:
1) að hún skýrir eigi frá öllu því, sem Guð hefur tilkynt oss (t.d. skýrir hún ekki frá hinum nákvæmu fyrirmælum um, hvernig fara skuli með heilög sakramenti, svo að þau komi að gagni og ekki heldur skýrir hún frá ákvæðinu um að halda helgan sunnudaginn í stað sabbatsdagsins o. fl.);
2) að vér gætum ekki einu sinni vitað hverjar bækur teldust til heilagrar ritningar, ef erfikenningin segði oss það ekki.
11. Hvernig hefur heilög ritning og erfikenningin geymst stöðugt óbreytt í kirkjunni?
Heilög ritning og erfikenningin hefur stöðugt geymst óbreytt með hjálp Heilags Anda, eins og Kristur hefur heitið kirkju sinni.
12. Hvað segir Kristur um þá, sem ekki trúa?
Kristur segir: “Sá sem ekki trúir mun fyrirdæmdur verða”. (Mark. 16,16). Á öðrum stað segir hann: “Sá sem ekki trúir, er þegar dæmdur” (Jóh. 3,18). Og Páll postuli skrifar: “Án trúar er ómögulegt að þóknast Guði”.(Hebr. 11,6)
Við eigum alltaf að þakka Guði fyrir trúarnáðina, því “trúin er Guðs gjöf” (Ef. 2,8.). Þess vegna verðum við að forðast allt sem stofnar trú okkar í voða, einkum það að lesa siðspillandi bækur og blöð, og hafa náin kynni af vantrúuðum eða vondum mönnum.